Etel Adnan - Αχαάβ και Μόμπυ Ντικ: Η αμερικανική ψυχή
ΤΟ ΜΟΜΠΥ ΝΤΙΚ ΕΙΝΑΙ Η ΒΙΒΛΟΣ ΤΗΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗΣ ΨΥΧΗΣ. Τα λέει όλα. Θα έπρεπε να διαβάζεται σε όλες τις εκκλησίες της Αμερικής, στα σχολεία, στα σπίτια. Είναι ο πυρήνας της ψυχής ενός έθνους που θεμελιώθηκε σε μια διπλή κολυμπήθρα: τη γενοκτονία των Ινδιάνων, αφενός, και ένα πολιτισμένο, θαυμαστό σύνταγμα, αφετέρου. Σήμερα η Αμερική βρίσκεται στη θέση του Αχαάβ. Μάχεται μιαν ακίνητη, πανταχού παρούσα, δυσυπότακτη λευκή φάλαινα. Ο Αχαάβ έχει τεχνολογικό πλεονέκτημα έναντι της φάλαινας. Στην πραγματικότητα, και θέλει και μπορεί να εξαλείψει το ωκεάνιο αυτό πλάσμα. [...] Ο Αχαάβ στην οργισμένη τρέλα του για εκδίκηση είναι ένας εμμονικός άνθρωπος. Περιστοιχίζεται από εμφανώς περιπλοκότερες προσωπικότητες από τη δική του. Είναι μια επιβλητική μορφή, ένα μνημείο εκδικητικής επιθυμίας. Πρόκειται να κάνει κομμάτια το πλήρωμα και το πλοίο του πάνω στα κόκαλα της φάλαινάς του・ δεν υπάρχει χώρος για διάλογο, πόσο μάλλον για έλεος στην ψυχική του κατάσταση, στο δικό του σύμπαν. [...] Θα πιάσω την έκδοσή μου του Μόμπυ Ντικ που περιμένει σιωπηλή στο ράφι και θα βυθιστώ στις σκέψεις του Ισμαήλ, γιατί αισθάνομαι πως είμαι, πως είμαστε όλοι, σε έναν ωκεανό, μια ατελείωτη νύχτα, μια νύχτα μεγαλύτερη απ’ τη νύχτα, ένα ακαθόριστο διάστημα στο σκοτάδι, και έχουμε ανάγκη να ακούσουμε τη φωνή του Ισμαήλ, να ακούσουμε τον Κουίκουεγκ να μιλάει, να αντικρίσουμε την έναστρη νύχτα ενώ διαβάζουμε ή ακούμε κάποιον να διαβάζει, κοντά μας, φωναχτά, το αμερικανικό αριστούργημα του Μέλβιλ, να αφουγκραστούμε την ψυχή αυτής της ηπείρου να εκφράζεται σε όλη της τη μεγαλοπρέπεια, και τη μιζέρια, σε εκείνες τις σελίδες όπου αναβιώνει η παράξενη μονομαχία μεταξύ του Αχαάβ και του Μόμπυ Ντικ, ενώ εμείς αγναντεύουμε από το βαπόρι. Μέσα στην καταιγίδα.