Ściana oddzielenia przeciwpożarowego jako element nośny w warunkach pożaru – wymagania przepisów a praktyka projektowa

Dział: STREFA PROJEKTANTA i RZECZOZNAWCY Autor: Józef Modrzyk Ściany oddzielenia przeciwpożarowego należą do podstawowych elementów biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych, których zadaniem jest ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru pomiędzy strefami pożarowymi w czasie określonym przepisami. Brzmienie przepisów techniczno-budowlanych (dalej jako WT) jest jednoznaczne, jednak w praktyce projektowej i uzgodnieniowej nadal występują poważne rozbieżności interpretacyjne, w szczególności w zakresie spełnienia kryterium R – nośności ogniowej. Celem niniejszego artykułu jest wykazanie, że wymagania dotyczące ścian oddzielenia przeciwpożarowego zostały w WT sformułowane w sposób jednoznaczny i nie pozostawiają pola do interpretacji polegającej na rozdzielaniu kryteriów odporności ogniowej pomiędzy różne elementy konstrukcyjne. CO JEST, A CO NIE JEST ŚCIANĄ ODDZIELENIA PRZECIWPOŻAROWEGO? Zgodnie z § 232 WT ściany oddzielenia przeciwpożarowego powinny mieć klasę odporności ogniowej REI, o wartości uzależnionej od funkcji budynku, jego wysokości oraz gęstości obciążenia ogniowego strefy pożarowej. Łączne użycie tych trzech liter jako REI oznacza konieczność jednoczesnego spełnienia trzech kryteriów: R – nośności ogniowej, E – szczelności ogniowej, I – izolacyjności ogniowej. Kryteria te odnoszą się do jednej przegrody budowlanej, a nie do zespołu elementów o różnych klasach odporności ogniowej. WT nie przewidują możliwości rozdzielania tych kryteriów pomiędzy konstrukcję nośną i wypełnienie ściany (rys. 1). Zgodnie z definicją odporności ogniowej zawartą w § 216 WT kryterium R odnosi się do zdolności elementu budowlanego do przenoszenia obciążeń w warunkach pożaru przez określony czas. W przypadku ściany oddzielenia przeciwpożarowego oznacza to, że: • sama ściana musi być elementem nośnym w warunkach pożaru, • nośność ta musi być zachowana w każdym miejscu przegrody, • kryterium R nie może zostać „przeniesione” na konstrukcję wsporczą. Często spotykane w praktyce rozwiązania polegające na wykonaniu konstrukcji stalowej o klasie R oraz zamocowaniu do niej ściany systemowej o klasie EI nie spełniają wymagań § 232 WT, mimo że bywają błędnie opisywane jako ściany REI (rys. 2). Takie podejście prowadzi do niedopuszczalnego „sumowania” klas odporności ogniowej, które nie znajduje żadnego oparcia w przepisach (rys. 3). Spełnienie kryterium R dotyczy nie tylko samej przegrody, lecz również całej drogi przenoszenia obciążeń. Oznacza to, że ściana oddzielenia przeciwpożarowego musi być: • posadowiona na własnym, niezależnym fundamencie, lub • oparta na elemencie konstrukcyjnym o tej samej klasie odporności ogniowej (rys. 4). Posadowienie ściany oddzielenia przeciwpożarowego na: • posadzce przemysłowej, • płycie niebędącej elementem nośnym w warunkach pożaru, • konstrukcji bez wymaganej klasy odporności ogniowej, powoduje, że kryterium R nie jest spełnione, niezależnie od klasy odporności ogniowej samej ściany (rys. 5). W takich przypadkach przegroda nie spełnia definicji ściany oddzielenia przeciwpożarowego w rozumieniu WT. […]