KOZIBRÓD ŁĄKOWY – TRAGOPOGON PRATENSIS

Dlaczego warto: Kozibród łąkowy przyciąga uwagę dużymi, intensywnie żółtymi kwiatami, które otwierają się rano, a około południa zaczynają się zamykać. Po kwitnieniu powstają bardzo duże, puszyste owocostany przypominające dmuchawce. Jest rośliną jadalną, odwiedzaną przez owady zapylające i dobrze pasuje do ogrodów naturalistycznych, łąk kwietnych oraz mniej formalnych rabat. Najważniejsze informacje: Wysokość: około 50–100 cm Stanowisko: słoneczne, toleruje lekki półcień Typ rośliny: zwykle dwuletnia lub krótkowieczna bylina Kwitnienie: V–VIII Kolor kwiatów: żółty Mrozoodporność: wysoka Opis rośliny: Kozibród łąkowy to roślina z rodziny astrowatych, naturalnie występująca na łąkach, przy drogach i na terenach trawiastych. Tworzy głęboki, mięsisty korzeń palowy oraz wzniesione pędy. Liście są długie, wąskie, lancetowate i przypominają liście traw. Po uszkodzeniu pędy i liście wydzielają biały, mleczny sok. Najbardziej charakterystyczne są duże, żółte koszyczki kwiatowe osadzone pojedynczo na końcach pędów. Kwiaty otwierają się rano przy słonecznej pogodzie i zwykle zamykają się około południa. Ta nietypowa cecha sprawiła, że w języku angielskim roślina otrzymała między innymi nazwę „Jack-go-to-bed-at-noon”. Po przekwitnięciu tworzą się okazałe, kuliste owocostany. Przypominają dmuchawce mniszka, ale są od nich znacznie większe. Dojrzałe nasiona wyposażone są w aparat lotny, dzięki któremu mogą być rozsiewane przez wiatr. W pierwszym roku roślina skupia się głównie na rozwoju liści i korzenia. W kolejnym sezonie wypuszcza wyższe pędy, kwitnie i tworzy nasiona. Pozostawiona w odpowiednim miejscu może również rozsiewać się samodzielnie. Uprawa i pielęgnacja: Najlepiej rośnie na stanowisku słonecznym. Toleruje również lekki półcień. Nie ma dużych wymagań glebowych i radzi sobie na różnych rodzajach podłoża. Najlepiej rozwija się w glebie przepuszczalnej, umiarkowanie wilgotnej. Głęboko uprawiona ziemia sprzyja prawidłowemu rozwojowi długiego korzenia palowego. Nasiona można wysiewać bezpośrednio na miejsce stałe wiosną lub jesienią. Nasiona należy przykryć cienką warstwą ziemi. Ze względu na długi korzeń palowy roślina nie lubi częstego przesadzania. Po przyjęciu się nie wymaga intensywnej pielęgnacji. Dobrze nadaje się na łąki kwietne, do ogrodów naturalistycznych i ogrodów przyjaznych owadom. Jeżeli nie chcemy samosiewu, owocostany należy usuwać przed pełnym dojrzeniem nasion. Właściwości lecznicze: Kozibród łąkowy był wykorzystywany w tradycyjnym zielarstwie. Najczęściej stosowanym surowcem był korzeń, wykorzystywano również liście. Korzeniowi tradycyjnie przypisywano właściwości: moczopędne wykrztuśne ściągające wspierające trawienie pobudzające apetyt W dawnym zielarstwie przygotowywano z korzenia odwary stosowane przy utracie apetytu i dolegliwościach związanych z układem pokarmowym, wątrobą oraz pęcherzykiem żółciowym. Z korzenia wykonywano również syropy wykorzystywane tradycyjnie przy kaszlu i zapaleniu oskrzeli. Korzeń zawiera inulinę. W badaniach nad składem chemicznym Tragopogon pratensis wykazano również obecność związków fenolowych, w tym flawonoidów takich jak pochodne luteoliny, apigeniny, kemferolu i kwercetyny. Właściwości użytkowe: Kozibród łąkowy jest rośliną jadalną. W kuchni wykorzystywano przede wszystkim korzenie, młode liście, młode pędy oraz pędy kwiatowe z nierozwiniętymi pąkami. Korzeń ma łagodny, lekko słodkawy smak. Młode korzenie mogą być wykorzystywane jako warzywo, natomiast starsze najlepiej spożywać po ugotowaniu. Młode liście i pędy można: jeść na surowo dodawać do sałatek gotować dodawać do zup Młode pędy kwiatowe razem z nierozwiniętymi pąkami można gotować i podawać podobnie jak szparagi. Roślina ma również zastosowanie ozdobne. Żółte kwiaty dobrze wyglądają na naturalistycznych rabatach i łąkach kwietnych, natomiast duże, kuliste owocostany są dekoracyjne także po zakończeniu kwitnienia. Właściwości miododajne: kwiaty dostarczają owadom nektaru są odwiedzane przez pszczoły przyciągają również muchówki i inne owady zapylające roślina nadaje się do ogrodów i nasadzeń tworzonych z myślą o zapylaczach Komplet: Komplet: 15 nasion Do nasion otrzymasz wiele cennych i pomocnych porad przydatnych przy wysiewie!!! Nasiona wysokiej jakości. Źródła: Lodewicus de Honsvels, CC BY-SA 4.0 <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0>, via Wikimedia Commons Muséum de Toulouse, CC BY-SA 4.0 <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0>, via Wikimedia Commons Pappus of Tragopogon pratensis by Keith Edkins, CC BY-SA 2.0 <https://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0>, via Wikimedia Commons